تبلیغات
نماز ارتباط بامحبوب - معنای اضاعه نماز و خطر آن در قرآن
نماز ارتباط بامحبوب
نماز زینت مومن است
دوشنبه 4 فروردین 1393 :: نویسنده : سیدمحسن چاوشی

معنای اضاعه نماز و خطر آن در قرآن

در قرآن كریم، در سوره مریم، پس از آنكه سلسله های انبیاء را یكی پس از دیگری معرفی كرده و آنها را ستوده است، ایشان را منعمین از ذریه آدم و نوح خوانده است كه در برابر تلاوت آیات الهی بی تفاوت نمانده و با اشك و سائیدن پیشانی خویش به خاك، خشوع و بندگی خود را در برابر حق نشان می دهند.

سپس می فرماید: «فخلف من بعدهم خلف أضاعوا الصلوه و اتبعوا الشهوات فسوف یلقون غیا؛ آنگاه پس از آنان، نسلی به جایشان آمدند كه نماز را تباه ساختند و از هوس ها پیروی كردن، پس به زودی، با شر و نكبتی [بزرگ] رو به رو خواهند شد. (سوره ی مریم، آیه ی 59)


نسل ناخلف پس از سلسله پیامبران را با دو ویژگی معرفی كرده است: « ضایع كردن نماز و طبعیت كردن از شهوت ها» . این آیه كریمه نشان می دهد كه اولا، ترك نماز با پیروی از شهوت ها رابطه مستقیمی دارد همان طور كه نماز، مؤثر از فحشاء و منكر بازمی دارد و مانع ارتكاب گناهان می شود، ضایع كردن نماز هم، سبب پیروی از شهوت ها و خواهش های نفسانی كه سرچشمه فحشا و منكر است، می شود.

ثانیا، نقطه حساس حفظ سلامت نسل و تداوم پاكی در نسل های بعدی پای بندی به ارتباط مستمر خداوند است و ضایع كردن این رابطه، پاكی و طهارت را از سلسله فرزندان بشر می رباید.

آنچه اینجا باید مورد توجه قرار گیرد معنای ضایع كردن و انواع آن است.

در كتابی «ضایع كردن» هلاك كردن و نابود ساختن معنا كرده اند. (1)

اما آقای مصطفوی ضایع كرن را: محو صورت و نظم در شیء و مهمل و بی فایده شدن یك چیز به نحوی كه اثر وجودیش بر آن مترتب نشود، معنا كرده است. (2)

به این ترتیب ضایع كردن یك عمل یعنی آن را به نحوی انجام دهی كه نتیجه و اثر واقعی آن ظاهر نشود به طوری كه بود و نبودش و انجام دادن و ندادنش، مساوی باشد همچنان كه وقتی خداوند می فرماید: «و ما كان الله لیضیع ایمانكم؛ خدا نمی خواهد كاری كند كه ایمان شما ضایع و تباه شود.»(سوره ی بقره، آیه ی 143) به نحوی كه آثار ایمان بر صاحبان ایمان ظاهر نشود و ایمانتان بی فایده شود.

حال باید دید چگونه نماز ضایع می شود؟ آیا تنها ترك نماز، ضایع ساختن نماز است یا معانی دیگری هم برای آن قابل تصور است؟ یكی از راه های شناخت «اضاعه» یعنی ضایع كردن، شناخت معنای ضد آن است چون همیشه در قرآن، نماز با اقامه آمده است - یعنی بر پا داشتن نماز كه معنای قیام و اقدام و برپایی در آن است - به نظر می رسد اضاعه، ضد اقامه باشد و اقامه از قیام كه ضد نشستن است، یعنی اقدام و دست به كار شدن و انجام كار است. علامه طباطبایی در تفسیر آیه می گوید: اضاعه مال یعنی تباه كردن مال با سوء تدبیر و صرف مال در راهی كه شایسته صرف كردن نیست و در نتیجه تباه شدن مال. از اینجا معلوم می شود كه مقصود از اضاعه نماز تباه كردن نماز است، همراه با سستی در امر نماز و خوار شمردن آن و به بازی گرفتن و تغییر ایجاد كردن در آن و ترك نماز بعد از گرفتن و قبول آن. (3)

حال به بررسی روایاتی كه معنای ضایع كردن نماز را روشن تر می كند می پردازیم:

الف) پیامبر اكرم (ص) فرمود: «امت من چهار گروهند:

1) نمازگزاران سهل انگار كه از نماز غفلت می كنند: «فویل للمصلین. الذین هم عن صلاتهم ساهون؛ پس وای بر آن نمازگزارانی كه نسبت به نماز سهل انگارند! اینها اهل ویل هستند كه یكی از دره های جهنم است». (سوره ی ماعون، آیات 4 و 5)

2) نمازگزارانی كه گاهی نماز می خوانند و گاهی نماز نمی خوانند: «فخلف من بعدهم خلف اضاعوا الصلوه و اتبعوا الشهوات فسوف یلقون غیا». (سوره ی مریم، آیات 59)

اینان اهل غی هستند كه یكی دیگر از درهای جهنم است.»

3) گروهی كه هرگز نماز نخوانند: «ما سلكم فی سقر قالوا لم نك من المصلین؛ كه چه چیز شما را به سقر درآورد؟ می گویند ما از نمازگزاران نبودیم».(سوره ی مدثر، آیات 42 و 43)

اینها اهل سقر هستند كه دره دیگری از دره های جهنم است.

4) گروهی كه همیشه نماز می خوانند و در نماز خاشعند: »الذین هم فی صلاتهم خاشعون؛ همانان كه در نمازشان خاشع و فروتن اند.» (سوره ی مؤمنون، آیه ی 2)

ب) از رسول خدا نقل است كه:

شیطان پیوسته از مؤمن هراسناك می ماند، مادامی كه بر اوقات نمازهای پنجگانه مراقبت كند، پس اگر آنها را ضایع نماید، شیطان بر او گستاخ می شود و او را در گناهان بزرگ وارد می سازد. (4)

ج) رسول خدا (ص) می فرمایند: كسی كه بی سبب نماز واجب خود را ترك كند تا وقت آن بگذرد و حدود آن را حفظ نكند، آن نماز تیره و تار بالا رود و گوید: خدا تو را ضایع كند، چنانكه مرا ضایع ساختی. (5)

د) بر شما باد به محافظت اوقات نماز! كسی كه نماز را ضایع كند از من نیست. (6)

هـ) پرسیده شد:ضایع كردن نماز چیست؟معصوم فرمودند:آن را تا آخر وقت تأخیر انداختن. (7)

و) امیرمؤمنان حضرت علی (ع) در عهدنامه مالك اشتر می فرمایند: با مردم چنان نمازگزار كه نه آنان را برمانی (واكنی) و نه نماز را ضایع گردانی. (8)

از این روایت معلوم می شود كه بد نماز خواندن و نماز را بدون آرامش و با سرعت به جا آوردن از مصادیق ضایع كردن نماز است.

ز) در كتب آسمانی گذشته آمده است كه خداوند فرمود: سه چیز است كه هر كس بر آنها محافظت كند، به راستی بنده مؤمن است و هر كه آنها را ضایع كند دشمن من است: نماز، روزه و غسل جنابت (9)

ح) از پیامبر اسلام ص نقل است كه در تفسیر آیه فخلف من بعدهم می فرماید:شصت سال بعد از من، افرادی روی كار می آیند كه نماز را ضایع می كنند و در شهوت ها غوطه ور می شوند و به زودی نتیجه گمراهی خود را خواهند دید. اگر مبدأ شصت سال را هجرت پیامبر در نظر بگیریم این پیش بینی بر زمان بنی امیه و حكومت یزید، منطبق می شود». (10)

در پایان، گفتار را با دعای حضرت ابراهیم (ع) در قرآن پایان می بریم:

«رب اجعلنی مقیم الصلوه و من ذریتی بنا و تقبل دعاء؛ خدایا، مرا و نسل و فرزندان مرا اقامه گر نماز قرار بده. خدایا، دعایم را بپذیر.» (سوره ی ابراهیم، آیه ی 40)

پی نوشتها:

1- مهم مقاییس ذیل لغت «ضیع».

2- التحقیق مصطفوی: جلد 7، ص 53.

3- المیزان، ج 4، ص 77.

4- موسوی اصفهانی، مكیال المكارم، ج 1، ص 373.

5- صدوق، ثواب الاعمال و عقاب الاعمال، ص 518.

6- مستدرك الوسائل، ج 1، ص 184.

7- میرزا جواد ملكی تبریزی، اسرار الصلوه، ص 104.

8- نهج البلاغه، نامه 53.

9- تفسیر ابوالفتوح رازی، ج 1، ص 163.

10- تفسیر نمونه، ج 13، ص 103.

منبع: نشریه بشارت

نویسنده:مریم حاج عبدالباقی





نوع مطلب : نماز، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


درباره وبلاگ

با سلام
من در این وبلاگ سعی کردم مطالب مفید و کارامدی راجع به نماز بنویسم امیدوارم که مورد توجهتون قرار بگیره .
منتظر نظرات خوبتون هستم.
مدیر وبلاگ : سیدمحسن چاوشی
موضوعات
نویسندگان
نظرسنجی
نظر شما راجع به مطالب وبلاگ چیست؟







جستجو

آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :